1 Μαρτίου

H Ποίηση δεν ανήκει σ αυτούς που τη γράφουν, αλλά σ’ εκείνους που την έχουν ανάγκη.                                                                                                                                                                                                         Pablo Neruda

Οδυσσέας Ελύτης | 18 Μαρτίου 1996

Την Άνοιξη αν δεν την βρεις, την φτιάχνεις
ναι την φτιάχνεις κάθε φορά από την αρχή

 με εκείνα τα όνειρα που θα σε γεμίσουν υποσχέσεις

 και με εκείνα τα χαμόγελα που θα σου δείξουν πως πρέπει να ζεις .

                                                                        Οδυσσέας Ελύτης 2/11/1911 - 18/3/1996

2 Απριλίου, Παγκόσμια Ημέρα Παιδικού Βιβλίου

 

Αλκη Ζέη

Νέα μεγάλη απώλεια για την ελληνική λογοτεχνία ο θάνατος της συγγραφέως Αλκης Ζέη σε ηλικία 97 ετών.
Ο μικρός περίπατος στη γη τελείωσε και ο μεγάλος περίπατος τώρα αρχίζει.
Σταθερή αξία για τη σύγχρονη λογοτεχνία μας, η Αλκη Ζέη, μπορεί να έγραφε κυρίως για παιδιά, όμως απευθυνόταν και στους ενήλικες.

Πότε πιστέψατε ότι το γράψιμο είναι η δουλειά σας;
Από πολύ μικρή. Ότι θα ζήσω από αυτό δε το πίστευα ποτέ, έλεγα κάτι άλλο θα κάνω, αλλά από μαθήτρια ήμουν βεβαία ότι αυτό θα έκανα. Μετά, θέλησα να πάω στο θέατρο και να γίνω και ηθοποιός. Ο Γιώργος δεν το ‘βλεπε καθόλου, έτσι πήγα σε άλλη σχολή από αυτή που δίδασκε, στο Ωδείο Αθηνών, τελείωσα, αλλά κατάλαβα ότι ταλέντο δεν είχα και σταμάτησα.

Η συζήτηση αυτή γινόταν με τα εγγόνια μου επάνω στο μιλλένιουμ που τους εντυπωσίαζε πολύ. Ρωτούσαν, «πόσα χρόνια θα ζήσεις ακόμα;» μας εξηγεί η Άλκη Ζέη. «Δέκα; Όχι, έλεγαν, είναι πολύ λίγα, δεκαπέντε; Όχι έλεγα εγώ, είναι πάρα πολλά. Συμφωνήσαμε στα δεκατρία και εμένα μου φαινόταν ότι ήταν μια ολόκληρη ζωή. Τώρα έχουμε φτάσει τα δεκαεπτά, πέρασαν τρεχάλα τα χρόνια. Σήμερα βέβαια αυτή είναι μια απαγορευμένη συζήτηση, μόλις τολμήσω να πω «εγώ σε τρία χρόνια ποιος ξέρει…» μου φωνάζουν να μη λέω σαχλαμάρες, δε μπορούν να το ακούσουν. Δε θέλουν καθόλου να ακούνε τέτοια».
..28-2-2020

Αποσπάσματα από διάφορες συνεντεύξεις της Άλκη Ζέη.
#Ηποίησιςεντόςμαςpost

..Κατερίνα Αγγελάκη - Ρούκ.

Γράφω πάντα πρωί. Γράφω πάντα λυπημένη.
Αισθάνομαι ένα κενό και αυτόματα έρχεται το ποίημα σαν φάρμακο.
Ποτέ δε με παίδεψαν οι λέξεις.
Είχα απόλυτη πίστη σε αυτές, και τώρα ακόμη περισσότερη.
Καμιά συνταγή δεν υπάρχει στην ποίηση. Κάποια στάδια μόνο.

Στάδιο πρώτο: Πρέπει να έχεις κάτι ποιητικό μέσα σου,
το οποίο μπορεί να γεννηθεί από κάτι που συνέβη στη ζωή σου.

Δεύτερον και πολύ σημαντικό να έχεις ένα περιβάλλον που βοηθάει.
Εγώ είχα την τύχη να μεγαλώσω με έναν πατέρα
που ήταν πολύ μορφωμένος, μια μητέρα που λάτρευε την ποίηση,
και φυσικά τον νονό μου τον Νίκο Καζαντζάκη.
Κάτω από τη σκιά του έζησα.

Είμαι γέννημα ενός λάθους.
Τρεις εβδομάδες αφού γεννήθηκα προσβλήθηκα από σταφυλόκοκκο.

Αν είχα γεννηθεί έξι μήνες μετά,
θα είχε ανακαλύψει ο Φλέμινγκ την πενικιλίνη, που θα με έσωνε,
και δε θα είχα ταλαιπωρηθεί στη ζωή μου.
Για έξι μήνες...
Πλήρωσα ακριβά το εισιτήριο στη ζωή με την αναπηρία που έχω.

Από εκεί και πέρα όμως, πήγαν όλα καλά.
Είχα τους ιδανικούς γονείς,
τον ιδανικό σύντροφο, τον Βρετανό Ρόντνεη Ρούκ,
το ιδανικό σπίτι στην Αίγινα.
Δεν αισθάνθηκα ότι κάτι μου οφειλόταν και δεν μου δόθηκε.

Ο Καβάφης με σημάδεψε από πολύ νωρίς.
Αυτό που με τρέλαινε στον θαυμασμό
ήταν ότι κάθε λέξη είχε σοφία και ουσιαστική ποίηση.

Δεν πρόδιδε η μία την άλλη. Σαν δίδυμες αδερφές.
Η σοφία και η ποίηση.

Δεν ξέρω πως θα είχα χειριστεί την αναπηρία μου
αν δεν έγραφα ποιήματα.

Υποσυνείδητα χρησιμοποίησα την ποίηση για φάρμακο.
Για να αντέξω την αναπηρία μου.

Άλλοι έχουν τη θρησκεία, άλλοι έχουν τα παιδιά τους,
εγώ έχω την ποίηση.

Έχω μια αόριστη θεματική στο μυαλό μου,
πιάνω το μολύβι και ξαφνικά
η μία λέξη βγάζει άλλη μία λέξη και η επόμενη βγάζει άλλη,
και στο τέλος βγαίνει το ποίημα.
Έτσι γράφω.

Δεν ξέρω τι θα πει ματαιοδοξία.
Δε θυμάμαι ποτέ να έχω γράψει κάτι για να τυπωθεί.

Κι έπειτα ήμουν τυχερή με επιτυχίες από την πρώτη εμφάνιση,
στα δεκαεφτά μου χρόνια.
Οπότε, δεν υπήρχε λιβάδι για να φυτρώσει η ματαιοδοξία.

Όμως, τώρα τελευταία,
με ενοχλεί αφόρητα η λύσσα για προβολή των νέων.
Εγώ ήξερα ότι,
όταν γράφεις ποίηση δεν περιμένεις τίποτα.

Δίνω τα πάντα, τα ποιήματά μου, τις διακρίσεις μου,
Όλα,
προκειμένου να ξαναπάρω τα νιάτα μου πίσω.

Τα γηρατειά δεν καταπίνονται εύκολα.
Με πληγώνουν.
Όσο καλές και να είναι οι συνθήκες, πλησιάζεις στο τέλος.

Η ιδέα του μέλλοντος σε εμπνέει, σε σπρώχνει μπροστά.
Η ηλικία μειώνει την ιδέα του μέλλοντος.

Είμαι 80 ετών. Έχει τελειώσει το τρίπτυχο.
Η ιδέα του θανάτου με δηλητηριάζει.

Όπως είπε κάποιος μεγάλος,
δύο πράγματα δε μπορείς να κοιτάξεις κατάματα.
Τον ήλιο και τον θάνατο.
.
.

..Κατερίνα Αγγελάκη - Ρούκ..

Ένα ποίημα της Alda Merini σε τρεις εκδοχές

Δεν έχω ανάγκη από χρήματα.

Έχω ανάγκη από αισθήματα,
από λέξεις, από λέξεις σοφά διαλεγμένες,
από λουλούδια που τα λένε σκέψεις,
από ρόδα που τα λένε παρουσίες,
από όνειρα που κατοικούν τα δέντρα,
από τραγούδια που κάνουν τ’ αγάλματα να χορεύουν,
από άστρα που ψιθυρίζουν στ’ αυτί των εραστών.
Έχω ανάγκη από ποίηση,
εκείνη τη μαγεία που καίει το βάρος των λέξεων,
που ξυπνά τις συγκινήσεις και φέρνει καινούργια χρώματα.

*Μετάφραση: Ευαγγελία Πολύμου
Πηγή: http://www.bibliotheque.gr/article/63994

***

Παγκόσμια ημέρα βιβλίου

 Η 23η Απριλίου έχει καθιερωθεί διεθνώς από την UNESCO ως Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου, αφιερωμένη σε δύο μεγάλους δημιουργούς της παγκόσμιας λογοτεχνίας που «έφυγαν» την ίδια ημέρα (23 Απριλίου 1616) από τη ζωή, τους Ουίλιαμ Σαίξπηρ και Μιγκέλ ντε Θερβάντες.

Τάσος Λειβαδίτης (20 Απριλίου 1922 - 30 Οκτωβρίου 1988)

                                   "Κι όταν δεν πεθαίνει ο ένας για τον άλλον είμαστε κιόλας νεκροί".

το 1988 έφυγε απ’ την ζωή ο ποιητής και αγωνιστής Τάσος Λειβαδίτης. Τα ποιήματα του, αξεπέραστα, συνεχίζουν και θα συνεχίζουν να εμπνέουν γενιές και γενιές.

Ο Τάσος Λειβαδίτης ήταν γιος του Λύσανδρου Λειβαδίτη και της Βασιλικής Κοντοπούλου. Ο πατέρας του ήταν μεγαλέμπορος και τα παιδικά χρόνια του ποιητή ήταν ευτυχισμένα. Τέλειωσε το γυμνάσιο στην Αθήνα και εν συνεχεία γράφτηκε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τις σπουδές του διέκοψαν η γερμανική κατοχή και η συνακόλουθη ένταξή του στην Αντίσταση και στράτευσή του στην ΕΠΟΝ. Κατά τη διάρκεια της κατοχής πέθανε ο χρεωκοπημένος οικονομικά πατέρας του και το 1951, ενώ ο ποιητής ήταν εξορισμένος στη Μακρόνησο, η μητέρα του.

Η ΜΕΓΑΛΗ ΕΒΔΟΜΑΔΑ - ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΔΥΣΣΕΑ ΕΛΥΤΗ

Μ. ΔΕΥΤΕΡΑ

Κατάκοπος από τις ουράνιες περιπέτειες, έπεσα τις πρωινές ώρες να κοιμηθώ.

Στο τζάμι, με κοίταζε η παλαιά Σελήνη, φορώντας την προσωπίδα του Ήλιου.

Μ. ΤΡΙΤΗ

Μόλις σήμερα βρήκα το θάρρος και ξεσκέπασα το κηπάκι σαν φέρετρο.

Με πήραν κατάμουτρα οι μυρωδιές, λεμόνι, γαρίφαλο.

Ύστερα παραμέρισα τα χρόνια, τα φρέσκα πέταλα και να:

η μητέρα μου, μ’ ένα μεγάλο άσπρο καπέλο και το παλιό χρυσό ρολόι της κρεμασμένο στο στήθος.

Θλιμμένη και προσεκτική. Πρόσεχε κάτι ακριβώς πίσω από μένα.

Δεν πρόφτασα να γυρίσω να δω γιατί λιποθύμησα.

Τι είναι Ποίηση;

Ποί-η-ση. Η ποίηση μία και πολλοί εμείς. Σαν όλες τις τέχνες, ρούχο που φορά ο καθένας μας όπως εκείνος επιθυμεί. Ρούχο που μένει στην ντουλάπα για τις «καλές» στιγμές ή ρούχο φθαρμένο και πολυφορεμένο γιατί αγαπήθηκε πολύ. Ρούχο που δεν ταίριαξε ποτέ και καταχωνιάστηκε στο ντουλάπι εκείνο με τα «αφόρετα».

Το τι φορά η ψυχή μας, ταξίδι προσωπικό σε μέρη γοητευτικά και μοναδικά. Το τι επιλέγει ο νους να καταγράψει ή να ταιριάξει με λέξεις επιλογή από τις λίγες.

Η ποίηση, το όπλο εκείνων που επιλέγουν να συνθέτουν μελωδίες στην καρδιά τους. Ο μαγνήτης του νου που έλκει εκείνες τις καθημερινές εικόνες για να τις κεντήσει με ασημένιες κλωστές και να τις φτιάξει σημαντικές, σπουδαίες με σκοπό να μην τις ρουφήξει η ρουτίνα και η αδιαφορία.

Η ποίηση δεν έχει ορισμό. Μα αν είχε, ίσως και να λέγαμε πως είναι  η «γραφή της ψυχής». Και όπως όλες οι δύσκολες γραφές χρειάζεται το δικό μας σθένος, κόπο, μεράκι να την αποκρυπτογραφήσουμε, να την «αποδομήσουμε» σε ήχους και εικόνες και να φτάσουμε στον πυρήνα της για να κερδίσουμε εκείνο το λαμπερό κομμάτι της γοητείας της.

Πηγή:https://tovivlio.net/%CF%84%CE%B9-%CE%B5%CE%AF%CE%BD%CE%B1%CE%B9-%CF%80%CE%BF%CE%AF%CE%B7%CF%83%CE%B7/

Καζούο Ισιγκούρο, ο νομπελίστας των μίξεων

 Eίναι περίεργο το πώς ο κόσμος ξεχνά τους ανθρώπους και τα γεγονότα που έγιναν χθες ή προχθές. Μοιάζει με αρρώστια που μας προσβάλλει όλους», γράφει ο Καζούο Ισιγκούρο στο πιο πρόσφατο μυθιστόρημά του, «Ο θαμμένος γίγαντας» (Εκδ. Ψυχογιός 2015).

         Το ζήτημα της μνήμης τον απασχολεί αρκετά. Μπορεί στο «Θαμμένο γίγαντα» να βλέπουμε ένα σκηνικό της εποχής του βασιλιά Αρθούρου με περίεργα ζώα και πουλιά, ακόμη και μια δράκαινα, εντούτοις ένα βασικό θέμα που πραγματεύεται εκεί είναι, ποια από αυτά που μας έχουν συμβεί στο παρελθόν επιλέγουμε να θυμόμαστε και γιατί. Όχι μόνο ως άτομα, αλλά και ως κοινωνικά σύνολα, κυρίως ως έθνη.
       Όπως και ένα άλλο θέμα που απασχολεί γενικά τα έργα του (το είπε και στη συνέντευξη που παραχώρησε στο BBC αμέσως μετά την ανακοίνωση της Σουηδικής Ακαδημίας) είναι αυτό το διπλό τερέν στο οποίο παίζεται το παιχνίδι του καθενός μας: το προσωπικό, του στενού μας κύκλου, και το ευρύτεροκοινωνικοπολιτικό, στο οποίο ενδεχομένως συμβάλλει ο καθένας αλλά και το οποίο επίσης μας καθορίζει.
Ο Καζούο Ισιγκούρο, που πήρε πριν από λίγες μέρες το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας 2017, είναι ούτως ή άλλως άνθρωπος των μίξεων. Γεννημένος Ιάπωνας, στο μαρτυρικό Ναγκασάκι μάλιστα, είναι σήμερα περισσότερο Βρετανός παρά Ιάπωνας. Τα ιαπωνικά τα μιλάει μέτρια και η γλώσσα την οποία ξέρει να χειρίζεται εξαιρετικά είναι τα αγγλικά. Αυτό γιατί από την ηλικία των έξι ετών έζησε στην Αγγλία, καθώς ο ωκεανογράφος πατέρας του βρήκε εκεί δουλειά, υποτίθεται προσωρινή, στην οποία όμως έμεινε εντέλει μέχρι το τέλος της καριέρας του.
   Ο Βρετανός λοιπόν με το γιαπωνέζικο ονοματεπώνυμο κάνει και άλλες μίξεις: μίξεις ειδών κατ’ αρχήν, καθώς μπορεί και ανακατεύει στο συγγραφικό του μίξερ διάφορα είδη πεζού λόγου, από το ρεαλιστικόκαι το ιστορικό μυθιστόρημα μέχρι την επιστημονική φαντασία ή τη λογοτεχνία του φανταστικού – πρόκειται για ένα έντονο μυθολογικό στοιχείο το οποίο διεισδύει όλο και περισσότερο στο έργο του με την πάροδο του χρόνου.

το φως του Οκτωβρίου....

"Μαλακτικό το φως του Οκτωβρίου.

Το πίνω. Αργά αργά.

Ανακατεύοντας το συνεχώς 

 προσεκτικά κι αργά.

Μη και χυθεί σταγόνα 

από την αίσθηση που ζω

που την πίνω αργά αργά 

σ’ ένα πολύ ρηχό φλιτζάνι.

Πολύ ρηχό φλιτζάνι 

το φως του Οκτωβρίου...."

Κική Δημουλά, «Υπόφωτο»

26 ταινίες για το σχολείο και την εκπαίδευση

Η εκπαίδευση στην μεγάλη οθόνη

Η ζωή στο σχολείο χωρίς ωραιοποίηση και αφέλεια, με τη ματιά σημαντικών σκηνοθετών…Η εφηβεία, η εκπαίδευση, η εξουσία, το ζήτημα της ταυτότητας, η ελευθερία και η αμφισβήτηση, σε διαφορετικές εποχές και χώρες, αλλά με την ίδια ουσία και ανάγκη.

«Και πρώτα απ' όλα τι εννοούμε λέγοντας παιδεία; Την πληροφορία, την τεχνική, το δίπλωμα εξειδίκευσης που εξασφαλίζει γάμο, αυτοκίνητο κι ακίνητο, με πληρωμή την πλήρη υποταγή του εξασφαλισθέντος ή την πνευματική και ψυχική διάπλαση ενός ελεύθερου ανθρώπου, με τεχνική αναθεώρησης κι ονειρικής δομής, με αγωνία απελευθέρωσης και με διαθέσεις μιας ιπτάμενης φυγής προς τ' άστρα;

Αυτή τη δεύτερη παιδεία την αποκρύπτουν και δεν την δίνουν δωρεάν, γιατί δεν συντηρεί και δεν υπηρετεί συστήματα. Αντίθετα τα ελέγχει, τα αναθεωρεί και τα αποδυναμώνει»… Μάνος Χατζιδάκις

Παγκόσμια ημέρα βιβλίου

23-04-17 Μήνυμα Γαβρόγλου για την παγκόσμια ημέρα βιβλίου

        Με αφορμή τη σημερινή Ημέρα του Βιβλίου ας στρέψουμε την προσοχή μας στους φυσικούς χώρους των βιβλίων, τις βιβλιοθήκες, και ας προσπαθήσουμε όλοι μαζί να τις μετατρέψουμε σε σημεία αναφοράς της καθημερινότητάς μας: να τις ζωντανέψουμε με την παρουσία μας, να τις αξιοποιήσουμε ως χώρους ανταλλαγής ιδεών και κριτικής σκέψης. Να κάνουμε τα βιβλία αφορμή για ένα συλλογικό ταξίδι προς μια πιο ανοικτή και ανεκτική κοινωνία, που σχεδιάζει το μέλλον της με όραμα και ευθύνη. Οι βιβλιοθήκες μας, όπως και οι βιβλιοθήκες όλου του κόσμου, λειτουργούν μέσα σε ένα εξαιρετικά σύνθετο πλαίσιο όπου οι νέες τεχνολογίες απαιτούν έναν ριζικό μετασχηματισμό του ρόλου και της καθημερινότητας των βιβλιοθηκών.

Παγκόσμια ημέρα γης

«Φαντάσου όλους τους ανθρώπους να ζουν ειρηνικά. Μπορεί να με λες ονειροπαρμένο, αλλά δεν είμαι ο μοναδικός.

Εύχομαι μια μέρα να ενωθείς μαζί μας και ο κόσμος να γίνει ένας! Φαντάσου πως δεν υπάρχουν ιδιοκτησίες (απορώ, μπορείς να το φανταστείς;), καμιά αιτία για πλεονεξία και πείνα… μια αδελφότητα ανθρώπων».

Imagine του Τζον Λένον

Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης

Η Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης εορτάζεται κάθε χρόνο στις 21 Μαρτίου. 
«Όπου και να πάω ανακαλύπτω ότι ένας ποιητής έχει πάει εκεί πριν από μένα.» Ζίγκμουντ Φρόιντ
«Η ποίηση είναι ένα ταξίδι/ σ’ άγνωστη χώρα…/Για μια και μόνο λέξη/λιώνεις χιλιάδες τόνους / γλωσσικό μετάλλευμα». Βλ. Μαγιακόβσκι
Η αρχική έμπνευσή της ανήκει στον έλληνα ποιητή Μιχαήλ Μήτρα, ο οποίος το φθινόπωρο του 1997 πρότεινε στην Εταιρεία Συγγραφέων να υιοθετηθεί ο εορτασμός της ποίησης στην Ελλάδα, όπως και σε άλλες χώρες, και να οριστεί συγκεκριμένη μέρα γι' αυτό.

Οδυσσέας Ελύτης

''Παρά λίγη καρδιά θά'ταν ο κόσμος άλλος.''
18 Μαρτίου 1996.... Φεύγει από τη ζωή ο Οδυσσέας Ελύτης

«Οπως βλέπετε, σ' αυτά τα πενήντα τετραγωνικά εργάζομαι και ζω εδώ και πολλά χρόνια. Ούτε είχα ούτε θα ήθελα να έχω ποτέ περισσότερα. Οχι ότι παρασταίνω τον ασκητή. Ο άνθρωπος, πιστεύω, δεν πρέπει να στερείται από τίποτα. Πρέπει, όμως, να αρκείται και στα απαραίτητα. Η πολυτέλεια, το περιττό, σε απομακρύνουν από το ουσιώδες, σε διαλύουν. Είμαι υπέρ της «βασικής ζωής» και αυτή θα έπρεπε νομίζω να εξασφαλίζει σε όλους μια ιδανική πολιτεία. Σημειώστε ότι χρειάστηκε να φτάσω στα μισά της ζωής μου για να την εξασφαλίσω κι εγώ. Ναι, αγαπώ τ' αντικείμενα και ζω μαζί τους. Οταν ταξιδεύω, μου λείπουν. Τίποτα απ' ό,τι βλέπετε εδώ δεν είναι ακριβό ή πολύτιμο. Εχουν, όμως, όλα για μένα μια σημασία, συνδέονται με την ποίησή μου, τη ζωή μου, τα ταξίδια μου. (...)»

(Στη Σούλα Αλεξανδροπούλου, «Η Καθημερινή», 2 Νοεμβρίου 1975)

Ημέρα κατά της σχολικής βίας

                                                        

Μάνος Ελευθερίου

Γεννήθηκε 12 Μαρτη 1938

Ποιος τη ζωή μου, ποιος την κυνηγά

να την ξεμοναχιάσει μες στη νύχτα;

ουρλιάζουν και σφυρίζουν φορτηγά

σαν ψάρι μ’ έχουν πιάσει μες στα δίχτυα

Για κάποιον μες στον κόσμο είν’ αργά

ποιος τη ζωή μου, ποιος την κυνηγά;

Ποιος τη ζωή μου, ποιος παραφυλά

στου κόσμου τα στενά ποιος σημαδεύει;

πού πήγε αυτός που ξέρει να μιλά

που ξέρει πιο πολύ και να πιστεύει;

                                                                                         Μανος Ελευθεριου !

.............................

https://www.youtube.com/watch?v=m_Ru4evXC4I